Tủ MSB, MDB, DB khác nhau thế nào trong nhà máy, tòa nhà?

Khi đọc bản vẽ điện của nhà máy hay tòa nhà, bạn sẽ gặp hàng loạt tên viết tắt như MSB, MDB, SMDB, DB. Nếu chưa quen, rất dễ nhầm lẫn chức năng của từng loại. Bài viết này giúp bạn phân biệt tủ MSB, MDB, DB theo vị trí trong sơ đồ phân phối, nhiệm vụ, thiết bị bên trong và cách chọn tủ phù hợp cho từng công trình.

Sơ đồ phân phối điện hạ thế: từ nguồn đến tải

Điện năng đi từ máy biến áp hoặc máy phát vào công trình qua nhiều cấp tủ điện. Mỗi cấp có nhiệm vụ chia nhỏ công suất, bảo vệ và đóng cắt cho nhánh bên dưới. Có thể hình dung thứ tự như sau:

1. Nguồn (máy biến áp, máy phát) cấp vào tủ tổng MSB.
2. Từ MSB, điện đi đến các tủ phân phối chính MDB cho từng khu nhà xưởng hoặc từng khối tòa nhà.
3. Từ MDB, điện tiếp tục đến các tủ phân phối phụ SMDB theo tầng hoặc theo dây chuyền.
4. Cuối cùng là các tủ DB cấp điện trực tiếp cho ổ cắm, chiếu sáng, điều hòa và thiết bị nhỏ.

Cách chia nhiều cấp giúp khi một nhánh sự cố, chỉ nhánh đó bị cắt, các khu vực khác vẫn có điện. Đây là nguyên tắc chọn lọc bảo vệ quan trọng trong thiết kế.

Tủ MSB là gì?

MSB là viết tắt của Main Switchboard, tức tủ điện tổng. Đây là tủ đầu tiên nhận điện từ nguồn cấp, nằm ngay sau máy biến áp hoặc máy phát. Mọi nguồn điện của công trình đều đi qua tủ này trước khi được chia xuống các tủ cấp dưới.

Đặc điểm của tủ MSB

• Dòng định mức lớn: thường dùng máy cắt không khí ACB làm thiết bị đóng cắt chính.
• Thanh cái tiết diện lớn: chịu dòng tải và dòng ngắn mạch cao.
• Có nhiều ngăn: ngăn nhận nguồn, ngăn thanh cái, ngăn các lộ ra, đôi khi có ngăn đo đếm.
• Có thể tích hợp chuyển nguồn: khi công trình có máy phát dự phòng, MSB thường đi cùng tủ ATS hoặc có khóa liên động giữa nguồn lưới và máy phát.

Vì giữ vai trò đầu mối, tủ MSB phải được thiết kế chắc chắn, tính toán kỹ khả năng chịu ngắn mạch và khoảng cách an toàn. Đây là tủ có chi phí đầu tư lớn nhất trong hệ thống phân phối của công trình.

Tủ MDB là gì?

MDB là Main Distribution Board, tủ phân phối chính. Nếu MSB là cửa ngõ nhận điện thì MDB là nơi chia điện đến các khu vực lớn. Trong một nhà máy nhiều xưởng, mỗi xưởng có thể có một tủ MDB riêng, được cấp từ MSB bằng cáp hoặc thanh dẫn.

Tủ MDB thường dùng MCCB hoặc ACB cho các lộ ra, kèm đồng hồ đo dòng, áp và có thể có bảo vệ chạm đất. Dòng định mức nhỏ hơn MSB nhưng vẫn khá lớn, đủ cấp cho cả một xưởng hoặc một khối nhà.

Vì sao MSB và MDB hay bị gọi lẫn?

Ở công trình nhỏ hoặc vừa, chỉ cần một tủ làm cả hai nhiệm vụ nhận nguồn và chia điện. Khi đó, người ta gọi là MSB hay MDB tùy thói quen của đơn vị thiết kế. Một số bản vẽ dùng ký hiệu TĐ-TỔNG, TPP (tủ phân phối) hoặc tên riêng. Quan trọng là bạn nắm rõ chức năng của tủ chứ không chỉ dựa vào tên viết tắt.

Tủ SMDB và tủ DB là gì?

Tủ SMDB

SMDB là Sub Main Distribution Board, tủ phân phối phụ. Tủ này nhận điện từ MDB và chia xuống các tủ DB. Trong tòa nhà cao tầng, mỗi tầng hoặc mỗi vài tầng thường có một SMDB đặt ở phòng kỹ thuật điện. Trong nhà máy, SMDB cấp cho từng dây chuyền hoặc nhóm máy.

Tủ DB

DB là Distribution Board, tủ phân phối cuối. Đây là tủ nhỏ gọn nhất, đặt gần tải, gồm aptomat tổng, các MCB nhánh cho chiếu sáng, ổ cắm, điều hòa và thiết bị chống giật RCCB hoặc RCBO. Trong căn hộ, văn phòng, tủ DB là tủ điện mà người dùng nhìn thấy hằng ngày.

Bảng so sánh nhanh MSB, MDB, SMDB, DB

Loại tủ	Vị trí	Nhiệm vụ chính	Thiết bị đóng cắt thường dùng
MSB	Ngay sau máy biến áp, máy phát	Nhận nguồn, chia điện cho toàn công trình	ACB, MCCB dòng lớn
MDB	Sau MSB, tại khối nhà hoặc xưởng	Phân phối chính cho khu vực lớn	ACB hoặc MCCB
SMDB	Sau MDB, tại tầng hoặc dây chuyền	Phân phối phụ cho tầng, nhóm máy	MCCB, MCB
DB	Gần tải, tại phòng, căn hộ	Cấp điện cuối cho ổ cắm, đèn, điều hòa	MCB, RCCB, RCBO

Bảng trên mang tính mô tả chung. Cấu hình thực tế phụ thuộc quy mô, tiêu chuẩn thiết kế và yêu cầu của chủ đầu tư.

Khác nhau về cấu tạo và vỏ tủ

Càng lên cấp cao, tủ càng lớn, nhiều ngăn và cần vỏ chắc. Tủ MSB thường là tủ đứng nhiều ngăn, tôn dày, có cửa trước sau để thao tác và bảo trì. Tủ DB thường treo tường hoặc âm tường, tôn mỏng hơn, kích thước nhỏ.

Theo catalogue của NEWSUN, vỏ tủ điện sản xuất từ thép sơn tĩnh điện, tôn tráng kẽm, mạ kẽm nhúng nóng hoặc inox, chiều cao từ 200 đến 2100 mm, bề ngang từ 200 mm trở lên, chiều sâu từ 150 mm trở lên, độ dày tôn từ 0,8 đến 2,0 mm. Dải kích thước này đủ cho từ tủ DB nhỏ đến tủ tổng MSB nhiều ngăn. Bạn có thể xem thêm thông tin về vỏ tủ điện để chọn vật liệu và độ dày phù hợp.

Những nhầm lẫn thường gặp khi đọc bản vẽ

Thực tế thi công cho thấy có vài nhầm lẫn lặp đi lặp lại. Thứ nhất, nhiều người cho rằng tên gọi quyết định dòng định mức, trong khi cùng một tủ MDB ở công trình này có thể lớn hơn MSB ở công trình khác. Thứ hai, người mua hay bỏ qua yêu cầu về khả năng chịu ngắn mạch của từng cấp, dẫn đến tủ dưới có thể yếu hơn mức ngắn mạch dòng đổ về. Thứ ba, đơn vị thi công đôi khi đặt tủ DB quá xa tải khiến sụt áp trên cáp nhánh. Cách tốt nhất là yêu cầu bản vẽ sơ đồ nguyên lý một sợi, trong đó ghi rõ dòng định mức, khả năng cắt của từng thiết bị và tên tải của mỗi lộ ra.

Cách chọn từng loại tủ cho công trình

Với nhà máy, khu công nghiệp

Nên có MSB đặt trong phòng điện riêng gần trạm biến áp, kèm các MDB tại từng xưởng. Từ MDB cấp xuống tủ điều khiển động cơ MCC, tủ bù và tủ chiếu sáng. Ngoài ra nếu nhà máy có máy phát, cần bố trí thêm tủ ATS để chuyển nguồn tự động.

Với tòa nhà văn phòng, chung cư, khách sạn

MSB đặt ở tầng hầm hoặc tầng trệt, các MDB cho khối đế, thang máy, bơm và điều hòa trung tâm. Mỗi tầng có SMDB và từng căn hộ hoặc văn phòng có tủ DB. Tải ưu tiên như thang máy, phòng cháy chữa cháy được tách thành lộ riêng để cấp từ máy phát khi mất điện lưới.

Với công trình nhỏ

Cửa hàng, xưởng nhỏ chỉ cần một tủ tổng kết hợp phân phối, kèm vài tủ DB cho từng khu. Đừng đầu tư quá nhiều cấp tủ khi chưa cần, nhưng cũng không nên gộp tất cả vào một aptomat duy nhất vì sự cố nhỏ sẽ làm mất điện toàn bộ.

Những điểm cần lưu ý khi đặt gia công tủ

• Phối hợp bảo vệ: các cấp aptomat phải được chọn sao cho sự cố ở nhánh dưới chỉ cắt aptomat gần nhất, không làm nhảy cấp trên.
• Dự phòng mở rộng: nên chừa ngăn hoặc vị trí trống cho lộ ra tương lai.
• Thông gió và tản nhiệt: tủ dòng lớn tỏa nhiệt đáng kể, cần có khe thông gió hoặc quạt.
• Ghi nhãn rõ ràng: mỗi lộ ra phải có nhãn tên tải để thao tác và bảo trì nhanh.
• Chất lượng thiết bị: chọn aptomat, contactor từ thương hiệu uy tín. NEWSUN có phân phối các thiết bị đóng cắt của Schneider, ABB, Siemens, LS, Chint, Mitsubishi để phối hợp đồng bộ trong tủ.

NEWSUN GROUP VINA sản xuất tủ phân phối theo bản vẽ

NEWSUN chuyên sản xuất tủ bảng điện tại nhà máy KCN Thăng Long 3, Phú Thọ, với đội ngũ hơn 50 nhân sự gồm kỹ sư, cao đẳng, trung cấp và công nhân lành nghề. Chúng tôi nhận gia công tủ phân phối từ MSB, MDB đến DB theo bản vẽ riêng của bạn, đồng thời hỗ trợ tư vấn cấu hình khi bạn chưa có bản vẽ.

Với phương châm "Chất lượng là sự sống còn của công ty", mỗi tủ đều được kiểm tra đấu nối, thử cách điện và chạy thử trước khi bàn giao.

Kết luận

MSB là tủ tổng nhận nguồn, MDB là tủ phân phối chính, SMDB là tủ phân phối phụ và DB là tủ cấp điện cuối cho tải. Hiểu đúng vai trò từng cấp giúp bạn đọc bản vẽ chính xác, đặt tủ đúng thông số và vận hành hệ thống điện an toàn. Để được tư vấn và báo giá, hãy gọi hotline 0924.625.688 hoặc nhắn Zalo, kỹ sư NEWSUN GROUP VINA luôn sẵn sàng hỗ trợ.